و هم طبقات ، بمانند استاد خود دست به تأليف زده است ، زيرا واقدى ، هم مغازى داشته و هم طبقات . گفته شده كه هشتاد درصد از نقلهاى دو جزء نخست كتاب طبقات به نقل از واقدى است . « 1 » سليمى نوشته است كه در بخش الطبقة الخامسة سهم واقدى بيست و شش درصد است . شيخ بعدى او فضل بن دكين است كه ده درصد نقلها از اوست . « 2 » ابن سعد از آثار مكتوب موسى بن عقبه و ابومعشر عبد الرحمان بن نُجَيح ( م 170 ) ، وليد بن مسلم اموى ( م 195 ) ، فضل بن دكين نيز در سيره بهره گرفته است . « 3 » ابن سعد مقيد است تا سند نقلها را ذكر كند . اين مطلب حتى در جزئيات نيز ، كه دربارهء توصيف خصايص شخصى افراد است ، رعايت شده گرچه « داخل كردن اسناد در هم » در اين كتاب نيز وجود دارد . ذهبى از قول ابوحاتم وى را راستگو دانسته و به نقل از خطيب خواسته است تا گفتهء يحيى بن معين را كه نسبت كذب به او داده به واقدى برگردانده و در همه حال او را قابل اعتماد معرفى كند . « 4 » كتاب ديگرى نيز با عنوان طبقات الصغير از وى باقى مانده است . طبقات نخست بار در ليدن در نُه مجلد به چاپ رسيد . مجلدات يك ، دو ، سه ، چهار ، هفت و نه ، هر كدام در دو جزء مرتب شده است . پس از آن ، چاپ ديگرى با مقدمهء احسان عباس توسط دارصادر بيروت چاپ شد كه از لحاظ مقدار چاپ شده و داشتن نقص تفاوتى با چاپ ليدن ندارد . هر دوى اين چاپها ناقص بوده و در 1408 بخشى از طبقات كه شامل تابعين مدنى از ربع طبقهء سوم تا نيمهء طبقهء ششم بود به چاپ رسيد . « 5 » پس از آن شرح حال امام حسن و امام حسين عليهماالسلام ، توسط استاد مرحوم سيد عبد العزيز طباطبائى در مجلهء تراثنا ( شمارهء 10 و 11 ) چاپ شد . انتشارات دارالكتب العلميه بيروت چاپ جديدى را از طبقات ارائه داد كه مشتمل بر جزء متمم زياد محمد منصور نيز بود . در سال 1414 محمد بن صامل السليمى ، قسمت ديگرى از بخش چاپ ناشدهء طبقات را كه شامل شرح حال طبقهء پنجم صحابه بود در دو مجلد به چاپ رساند . مجلد اول شرح حال اولاد عباس و حسنين عليهماالسلام است و مجلد دوم نيز عبد الله بن زبير وشمارى ديگر . « 6 » السليمى نوشته است كه بخش الطبقة الرابعة من الصحابه را دوست او عبد العزيز السلومى تحقيق كرده

--> ( 1 ) . اسهامات مؤرخى البصرة فى الكتابة التاريخية ، ص 55 ( بغداد ، 1990 ) ( 2 ) . مقدمهء الطبقات ، الطبقة الخامسة ، ص 33 ( 3 ) . مثلًا نك : طبقات الكبرى ، ج 4 ، ص 129 . سيرهء ابومعشر مورد استفاده خليفة بن خياط هم بوده است . نك : مقدمهء تاريخ خليفة بن خياط ، ص 18 ( 4 ) . تاريخ بغداد ، ج 5 ، ص 321 ؛ ميزان الاعتدال ، ج 3 ، ص 560 ( 5 ) . مدينه ، مكتبة العلوم و الحكم . ( 6 ) . طائف ، مكتبة الصديق ، 1414